หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

บริษัท เชียงใหม่วิสาหกิจเพื่อสังคม จำกัด

เป้าหมาย นำผลกำไรทั้งหมดไปใช้เพื่อประโยชน์ของสังคมและระบบงานที่เป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาอย่างยั่งยืน

หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

  • กลุ่มนักธุรกิจ 15 บริษัท
  • องค์กรเอกชน 6 องค์กร ประกอบด้วย
  • สภาอุตสาหกรรมจังหวัดเชียงใหม่ 
  • หอการค้าจังหวัดเชียงใหม่ 
  • สมาคมธุรกิจท่องเที่ยวเชียงใหม่ 
  • สมาคมผู้ผลิตและส่งออกสินค้าหัตถกรรมภาคเหนือ (NOHMEX)
  • ชมรมธนาคารจังหวัดเชียงใหม่ 
  • สมาคมผู้ผลิตสินค้าวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม SME จังหวัดเชียงใหม่ (ATSME)
  • กลุ่มนักวิชาการในจังหวัดเชียงใหม่

โครงการที่ผ่านมา: ปฏิบัติการเชียงใหม่แจ่ม (ChiangMai Chaem Opertion) 

พื้นที่ หมู่บ้านสองธาร อ.แม่แจ่ม (โครงการนำร่องในพื้นที่ปลูก 200 ไร่)

ปัญหา 

  1. พบจุดความร้อน (Hot Spot) สูงที่สุด
  2. มีหนี้ครัวเรือนมากกว่า 8 แสนบาท

เป้าหมาย แก้ไขปัญหาหมอกควันที่เกิดขึ้นในเมืองเชียงใหม่ ด้วยการสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชนใน
  ท้องถิ่น ให้ปกป้องผืนป่า เลิกบุกรุกทำลายทรัพยากรธรรมชาติ

การแก้ไขปัญหา

1.  จัดระบบพื้นที่ 4 อย่าง คือ 

– ทำมาหากิน ทำนา ปลูกผัก เลี้ยงไก่ไข่ ไก่เนื้อ และกบ 

– ทำมาค้าขาย ปลูกผลไม้ กล้วย สัปปะรด ฝรั่ง สมุนไพร ข่า ตะไคร้ ทำเกษตรประณีต เป็น
  Local Food ขยับไปปศุสัตว์ เลี้ยงวัวเนื้อ วัวนม โดยจัดหาตลาดให้ทั้งโรงเรียน โรงแรม
  และซุปเปอร์มาร์เก็ต 

– ป่า 3 อย่าง ประโยชน์ 4 อย่าง ซึ่งต้องใช้เวลาแต่ยั่งยืน 

– ป่าอนุรักษ์

2.  เลิกเผาเด็ดขาด 

ผลการดำเนินการในปีแรก

  1. เกษตรกรสามารถมีรายได้สูงขึ้นถึง 5 เท่าเทียบกับการทำเกษตรเชิงเดี่ยว 
  2. ได้พื้นที่ในเขต อ.แม่แจ่มป่าคืน 65% จากพื้นที่ 4 แสนไร่
  3. จุดความร้อนที่บ้านสองธารเป็นศูนย์

โครงการการพัฒนาระบบบริหารจัดการและจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายในการแก้ไขปัญหาฝุ่นควันใน 9 จังหวัดภาคเหนือตอนบน ภายใต้โครงการประเทศไทยไร้หมอกควัน (Haze Free Thailand)

เป้าหมาย ปรับเปลี่ยนการใช้ประโยชน์ที่ดิน ลดการปลูกพืชเชิงเดี่ยว นำไปสู่การปรับเปลี่ยนห่วงโซ่อุปทานใหม่ ลดการใช้ไฟในพื้นที่เกษตร และพื้นที่อื่นๆ ที่เป็นต้นเหตุหนึ่งของการเกิดหมอกควันในจังหวัดเชียงใหม่

หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

  • สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.)
  • มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

โครงการที่ผ่านมา

โครงการเพิ่มประสิทธิภาพชุมชน เพื่อควบคุมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

พื้นที่ เชียงใหม่ 23 ตำบล

เป้าหมาย 

  1. สร้างเครือข่ายเกษตรกรและผู้นำชุมชน ทำการเกษตรโดยไม่พึ่งพาไฟ 
  2. สนับสนุนการใช้เทคโนโลยีภูมิสารสนเทศเพื่อการจัดการพื้นที่ทางการเกษตร 
  3. สนับสนุนการใช้เทคโนโลยีภูมิสารสนเทศเพื่อการติดตาม จัดการไฟและปัญหาฝุ่นควัน

ผลการดำเนินการ

  1. เกิดเครือข่ายเกษตรกรและผู้นำชุมชนใน 23 ตำบล ของจังหวัดเชียงใหม่
  2. ผู้นำชุมชนใน 23 ตำบล ของจังหวัดเชียงใหม่สามารถใช้เทคโนโลยีภูมิสารสนเทศเบื้องต้นเพื่อการจัดการพื้นที่ทางการเกษตร และเพื่อการติดตาม จัดการไฟและปัญหาฝุ่นควันได้

โครงการวิสาหกิจเพื่อสังคมประเทศไทยไร้หมอกควัน (Haze Free Thailand Social Enterprise)

พื้นที่

  1. พื้นที่ จ.น่าน  (พื้นที่เข้าร่วมโครงการปี1-ปัจจุบัน 110 ครัวเรือน 698.25 ไร่)
  2. พื้นที่ อ.แม่แจ่ม จ.เชียงใหม่ (พื้นที่เข้าร่วมโครงการปี1-ปัจจุบัน 10 ครัวเรือน 184.5 ไร่)

ปัญหา

  1. ทำการเกษตรแบบปลูกพืชเชิงเดี่ยว
  2. บุกรุกพื้นที่ป่า

เป้าหมาย ทำงานร่วมกับชุมชน สร้างพื้นที่ต้นแบบละขยายพื้นที่นำร่อง ที่มีระบบการรับรองมาตรฐาน
            แบบมีส่วนร่วมหรือPGS (Participatory Guarantee System) เข้ามาปรับใช้ในพื้นที่ เพื่อ
            แก้ไขและลดผลกระทบปัญหาหมอกควัน ลดปริมาณสารเคมี ลดการขยายและบุกรุกป่า
            โดยฟื้นฟูเพิ่มพื้นที่ป่า 

การแก้ไขปัญหา

  1. พัฒนา Haze free Credit เพื่อลดพื้นที่เผาไหม้ ลดปริมาณสารเคมี เพิ่มพื้นที่ป่า 
  2. ส่งเสริมและสนับสนุนระบบการรับรองมาตรฐานสินค้าไร้ควัน ทั้งเกษตรอินทรีย์ เกษตรปลอดภัย และเกษตรทั่วไป ใช้การรับรองมาตรฐานเกษตรไรควันเป็นเครื่องในการปรับเปลี่ยนวิถีการเกษตรเชิงเดี่ยวและเกษตรเคมี เป็นการทำเกษตรด้วยการรักษ์สิ่งแวดล้อม เพื่อลดพื้นที่เผา ลดการใช้สารเคมี และเพิ่มพื้นที่ป่า  
  3. ส่งเสริมและสนับสนุน เครือข่ายเกษตรกรด้วย Incubation Program  เพื่อสร้างองค์ความรู้ให้กับชุมชน นำไปพัฒนาอาชีพ สร้างเครือข่ายเกษตรกรรุ่นใหม่ Smart farmer ที่ทำการเกษตรแบบรักษ์สิ่งแวดล้อม
  4. พัฒนา Market place ศูนย์กลางการเชื่อมโยงระหว่างผู้ผลิตและผู้บริโภคสินค้าเกษตรอินทรีย์และเกษตรไร้ควัน 
  5. ระดมทุน Crowdfunding  เพื่อใช้เป็นแหล่งเงินทุนในการเริ่มต้นธุรกิจ

ผลการดำเนินการ

  1. พื้นที่ที่เข้าร่วมโครงการปราศจากการเผาไหม้ที่ก่อให้เกิดปัญหาหมอกควัน โดยมีระบบตรวจสอบย้อนกลับและติดตามผลการดำเนินงานจากทีมงานที่น่าเชื่อถือและตรวจสอบได้อย่างสม่ำเสมอ
  2. พื้นที่ที่เข้าร่วมโครงการไม่มีการใช้สารเคมีและมีระบบรับรองมาตรฐานแบบมีส่วนร่วมที่ร่วมกันผลักดัน รับรองมาตรฐานร่วมกันอย่างเข้มแข็งและเป็นที่น่าเชื่อถือ 
  3. เกษตรกรหรือชาวบ้านภายใต้โครงการมีข้อกำหนดร่วมกันคือพื้นที่ที่เข้าร่วมโครงการจะต้องเพิ่มพื้นที่สีเขียวหรือพื้นที่ป่าอย่างน้อยร้อยละ10ของพื้นที่ที่แจ้งเข้าร่วมโครงการ ส่งผลให้ปัจจุบันมีพื้นที่สีเขียวหรือพื้นที่ป่าเพิ่มขึ้นเฉลี่ยประมาณ 80 ไร่ 
  4. เกษตรกรและชาวบ้านหลังปรับเปลี่ยนวิถีชีวิต อาชีพ ก่อเกิดคุณภาพชีวิตที่พัฒนาและดีขึ้น เช่น มีรายได้เพิ่มมากขึ้นจากการทำเกษตรเชิงเดี่ยวประมาณ1-2เท่า สุขภาพร่างกายของตนและครอบครัวดีขึ้นอย่างเห็นได้ชัดจากการลดการใช้ปริมาณสารเคมี โดยมีการสุ่มตรวจเลือดหรือตรวจประจำปี อย่างสม่ำเสมอ เป็นต้น